Hoe een rekenmodel met een pennenstreek stikstof terreur kan opheffen
1 min gelezen
Ammoniak uit zee bestaat niet.
Wouter de Heij onderzocht de nieuwste update van AERIUS, het stikstofmodel dat de overheid gebruikt voor vergunningen. Experts waarschuwen al langer dat het model onbetrouwbaar is. De laatste update laat zien hoe onwetenschappelijke aanpassingen willekeurig de werkelijkheid bepalen, wat verregaande gevolgen heeft voor ondernemers en natuurbeheer.
AERIUS, ontwikkeld door het RIVM, bepaalt de stikstofdepositie op natuurgebieden en is de basis voor vergunningen. Maar de precisie van dit model blijkt vaak een illusie. Eén van de meest controversiële aspecten is de zogenaamde ‘meetcorrectie’ voor ammoniak in kustgebieden.
Het RIVM gaf jarenlang onjuiste verklaringen voor het ‘ammoniakgat’, een verschil tussen gemeten en berekende ammoniakconcentraties. De recente update van AERIUS toont plots een forse verlaging van de ammoniakdepositie in de duinen, wat de willekeur in het model onderstreept.
Het RIVM stelde aanvankelijk dat de Noordzee een aanzienlijke bron van ammoniak zou zijn, wat wetenschappelijk onwaarschijnlijk bleek. Na kritiek van marien ecoloog Han Lindeboom erkende het RIVM in 2025 dat de emissie uit zee veel lager is dan eerder gedacht. Dit illustreert hoe het model werd gemanipuleerd om te voldoen aan onjuiste aannames.
Vissers zijn net als boeren slachtoffer van deze fouten. Ze moesten hun schepen wegdoen op basis van een onbetrouwbaar model, ondanks dat de garnalenvisserij geen significante gevolgen heeft voor natuurgebieden. Na de recente update zou er geen reden meer moeten zijn om de visserij stil te leggen, en de overheid moet nu actie ondernemen, mogelijk zelfs schadevergoeding overwegen.
